روش شناسی حکمت اشراق و اعتبار معرفت شناختی آن
13 بازدید
محل نشر: معرفت فلسفی » پاییز 1386 - شماره 17 » (38 صفحه - از 27 تا 64)
نقش: نویسنده
وضعیت چاپ : چاپ شده
نحوه تهیه : فردی
زبان : فارسی
چکیده یکی از عناصر اصلی حکمت اشراق به لحاظ روشی، اتّکای آن بر شهود و اشراق است. اما از پرسش‏های مهم درباره این روش، جایگاه عقل و نحوه جمع میان عقل و شهود است. همین امر پرسشی را نیز درباره جایگاه خود حکمت اشراق در میان مکاتب همگن به وجود می‏آورد. نوشته حاضر درصدد است از طریق روش‏شناسی حکمت اشراق، به پرسش‏های مزبور پاسخ دهد. بدین منظور، نخست به تبیین روش‏شناسی حکمت اشراق پرداخته، سپس جایگاه عقل را در آن مشخص نموده است. از نظر مؤلف، شیوه کشف و رسیدن به واقع، عقل و شهود هردو است؛ اما در مقام تحلیل، تبیین و تبدیل آن داده‏ها به نظام فکری، حاکمیت مطلق از آن عقل است. به دلیل آنکه التزام به تعقّل و استدلال، مشخصه بارز و جامع میان تمامی نحله‏های فلسفی است، باید حکمت اشراق را به لحاظ روشی، نوعی فلسفه دانست. بخش پایانی این نوشته به ارزیابی روش شیخ اشراق اختصاص دارد و بعد از بررسی مناسبات عقل و شهود، معلوم می‏کند که شهود و عقل می‏توانند در مواردی با یکدیگر همگام نباشند و به دنبال آن، همواره نمی‏توان منطق‏پذیری و اعتبار شهود را از طریق عقل استنتاج کرد؛ همان‏گونه که عقل به تنهایی در تمامی حوزه‏ها کارایی ندارد و این امر بیانگر مزیّت روشی حکمت اشراق نسبت به فلسفه مشّاء و عرفان نیز است. کلیدواژه‏ها: اشراق، شهود، عقل، فلسفه، عرفان، اعتبار معرفت‏شناختی
آدرس اینترنتی